Kara delik, maddenin rastgele her şeyi içine çeken kozmik bir süpürge hâline geldiği boşluk değil; belirli bir sınırın içinde kaçışın ışık için bile mümkün olmadığı yoğun bir astronomi nesnesidir.
Kara delik nasıl tanımlanır?
Bir kara deliğin kütlesi uzay-zamanı güçlü biçimde eğer. Olay ufku adı verilen sınırın içinde dışarı çıkmak için gereken hız ışık hızını aşacağından madde ve ışık geri dönemez.
Olay ufku katı bir yüzey değildir. Kara deliğin merkezine ilişkin genel görelilik tekillik öngörür; ancak bu uç koşulları eksiksiz açıklamak için kuantum kütleçekimi gibi daha kapsamlı bir kurama ihtiyaç vardır.
Nasıl oluşurlar?
Yıldız kütleli kara delikler, yeterince büyük yıldızların yaşamlarının sonunda çekirdeklerinin çökmesiyle oluşabilir. Daha büyük kara delikler madde biriktirerek ve başka kara deliklerle birleşerek büyüyebilir.
Galaksi merkezlerindeki süper kütleli kara deliklerin erken evrende nasıl bu kadar hızlı büyüdüğü hâlâ araştırılır. Tüm kara deliklerin aynı kütle ve kökene sahip olduğu düşünülmez.
Görünmeyen bir nesne nasıl bulunur?
Kara deliğin kendisinden ışık gelmez; fakat çevresindeki sıcak gaz X-ışını ve başka dalga boylarında ışıyabilir. Yakındaki yıldızların yörüngeleri görünmeyen büyük bir kütleyi ortaya çıkarabilir.
Birleşen kara delikler uzay-zamanda kütleçekim dalgaları üretir. Olay Ufku Teleskobu ise kara deliğin çevresindeki parlak madde üzerinde oluşan gölge benzeri yapıyı görüntülemiştir.
Bu içerik hazırlanırken yararlanılan kaynaklar
Dış kaynaklar yalnızca olguları doğrulamak için kullanıldı; metin AnındaBul için sıfırdan yazıldı.